Artykuł konsultowany medycznie

Spis treści

    Mammografia to jedno z najważniejszych badań wykorzystywanych w profilaktyce i diagnostyce raka piersi. Regularne badanie pozwala na wykrycie zmian na wczesnym etapie.

    Na czym polega mammografia?

    Mammografia to badanie rentgenowskie piersi, które umożliwia wykrycie zmian w tkankach gruczołowych. Badanie jest przeprowadzane za pomocą specjalistycznego aparatu rentgenowskiego, który wykonuje zdjęcia radiologiczne piersi. Podczas mammografii pierś jest umieszczana pomiędzy dwiema płytami, które ją lekko uciskają. Ucisk ma na celu uzyskanie wyraźnych obrazów i zwiększenie rozdzielczości zdjęć, co pomaga w lepszym zobrazowaniu struktur wewnętrznych.

    Mammografia zakazana?

    Mimo, że badanie jest powszechnie znane, wciąż pojawiają się wątpliwości i nieprawdziwe informacje z nim związane. W 2025 r. w sieci opublikowano liczne informacje dotyczące zakazu mammografii w Szwajcarii. To było kłamstwo, tzw. fake news. W Szwajcarii nie ma takiego ograniczenia i dostępne są tam badania profilaktyczne, które oferują badania przesiewowej mammografii dla kobiet. Twierdzenia dotyczące zawieszenia programów diagnostyki nowotworów piersi w Kanadzie, Włoszech, Szkocji i Australii również były nieprawdziwe.

    Według rekomendacji Canadian Cancer Society kobiety w wieku od 40 do 74 lat powinny wykonywać mammografię co dwa lata. Z kolei American College of Preventive Medicine rekomenduje wykonywanie mammografii w 2 projekcjach, co 2 lata u kobiet w wieku 50-69 lat z grupy niskiego ryzyka, natomiast  co rok u kobiet z grupy wysokiego ryzyka.

    Randomizowane badania kliniczne wykazały, że w grupie kobiet w wieku 50-69 lat, które miały wykonywane badania mammograficzne co rok lub co 2 lata , nastąpiło zmniejszenie umieralności o 25-30%.

    W Polsce od 1 listopada 2023 kryteria wiekowe zostały rozszerzone i obecnie programem badań przesiewowych objęte są kobiety w wieku 45-74 lat, które nie wykonywały mammografii w ciągu ostatnich 24 miesięcy (więcej na temat programu przeczytasz tutaj: Profilaktyka raka piersi: mammografia; umawianie badań w ramach programu NFZ pod numerem: 785 851 939).

    Obalamy mity o mammografii

    1. Mammografia boli

    Badanie może powodować chwilowy dyskomfort związany z uciskiem piersi, ale trwa on krótko i potrzebny jest, aby uzyskać odpowiedniej jakości obraz.

    1. Mammografia jest niebezpieczna ze względu na promieniowanie

    Podczas badania wykorzystywane jest promieniowanie rentgenowskie, ale dawka jest niewielka. Wykonuje się je zgodnie z zasadami ochrony radiologicznej.

    1. Nic mnie nie boli – nie robię mammografii

    Rak piersi w początkowym stadium nie daje żadnych objawów. Celem mammografii jest wykrycie zmian na wczesnym etapie i zaplanowanie odpowiedniego leczenia.

    1. Mammografia wykrywa tylko duże guzy

    Nie tylko. Mammografia może uwidocznić także niewielkie zmiany oraz mikrozwapnienia, które mogą być objawem wczesnego raka piersi.

    1. Mammografia może wywołać raka piersi. Wolę USG

    Mammografia i USG to dwa różne badania, które mogą się wzajemnie uzupełniać. O tym, które badanie lepiej zrobić decydują: wiek, budowa piersi, dolegliwości, indywidualne czynniki ryzyka.

    1. Do mammografii muszę się specjalnie przygotować

    Badanie nie wymaga specjalnego przygotowania. Nie trzeba być na diecie, ani na czczo. Warto pamiętać, aby w dniu badania nie używać w okolicach piersi i pach balsamów, antyperspirantów czy pudrów, ponieważ mogą one zaburzyć ocenę zdjęć.

    1. Młode kobiety nie muszą się badać

    Profilaktyka jest ważna w każdym wieku. Każdą nową lub niepokojącą zmianę trzeba skonsultować z lekarzem.

    1. Jeśli w mojej rodzinie nie było raka piersi, nie jestem zagrożona

    Rak piersi może wystąpić także u kobiet, w rodzinie których nie było zachorowań. Obciążenie genetyczne jest tylko jednym z czynników ryzyka.

    1. Mam implanty piersi. Czy mogę zrobić mammografię?

    Implanty piersi nie są przeciwwskazaniem do wykonania badania. Zdjęcia wykonuje się z objęciem całego implantu i większej części piersi, ale z mniejszym uciskiem, żeby nie uszkodzić implantu oraz kolejne ujęcia z uciśnięciem jedynie części tkankowej piersi.

    1. Prawidłowa mammografia oznacza, że nie muszę się już badać

    Prawidłowy wynik to dobra wiadomość, ale warto dbać o siebie regularnie i nie zapominać o profilaktyce.

    Zapisz się na mammografię

    Zadbaj o swoje zdrowie i nie odkładaj profilaktyki na później. Zapraszamy na bezpłatną mammografię przesiewową w naszych placówkach. Badania mammgoraficzne prowadzą:

    • Szpital Św. Wincentego (Warszawa, Targówek)
    • Szpital Św. Elżbiety (Warszawa, Mokotów)
    • Szpital Fieldorfa (Warszawa, Praga Południe)

    Wszystkie nasze placówki posiadają nowoczesne aparaty, umożliwiające precyzyjną diagnostykę w bezpiecznych i komfortowych warunkach.

    Zarezerwuj termin już dziś, zadzwoń na infolinię mammografii pod numer 785 851 939.

    Dbaj o swoje piersi, zdrowie i życie!

    Konsultacja medyczna: lek. Małgorzata Cymerman, specjalista radiodiagnostyki oraz radiologii i diagnostyki obrazowej.

    Bibliografia

    https://www.reuters.com/fact-check/switzerland-has-not-banned-mammograms-contrary-online-claims-2025-02-20/

    Yong-Hing CJ, Gordon PB, Appavoo S, Fitzgerald SR, Seely JM. Addressing Misinformation About the Canadian Breast Screening Guidelines. Can Assoc Radiol J. 2023 May;74(2):388-397. doi: 10.1177/08465371221120798. Epub 2022 Sep 1. PMID: 36048585.

    Załącznik nr 3 do zarządzenia 79/2026/DSOZ Prezesa NFZ z 24.07.2026.