Spis treści

    • Rak płuca jest w Polsce jedną z najczęstszych chorób nowotworowych i najczęstszą przyczyną zgonów z powodu nowotworów złośliwych.” KRN wskazuje, że nowotwory płuca są dominującą nowotworową przyczyną zgonów u mężczyzn i pierwszą przyczyną zgonów nowotworowych u kobiet.
    • Profilaktyka pierwotna (abstynencja od papierosów) zmniejsza ryzyko zachorowania, natomiast badania przesiewowe (tomografia) zwiększają szansę wykrycia raka we wczesnym stadium i mogą obniżać umieralność. Im wcześniej wykryty rak płuca, tym większa szansa na leczenie radykalne i wyzdrowienie. Dla niedrobnokomórkowego raka płuca ograniczonego do płuca (wczesne stadium) 5-letnie przeżycie względne wynosi około 67%.”
    • Rak płuc na wczesnych etapach zwykle nie daje żadnych objawów, dlatego osoby z grupy ryzyka powinny poddawać się badaniom przesiewowym (niskodawkowa tomografia komputerowa klatki piersiowej) i dbać o profilaktykę. Wysokie ryzyko zachorowania definiują następujące czynniki: wiek 55–74 lata, ≥20 paczkolat, aktualne palenie lub rzucenie ≤15 lat temu.
    • W szpitalach LUX MED Onkologia leczymy raka płuc w ramach NFZ. Jeśli masz rozpoznanie i chcesz skonsultować się z onkologiem klinicznym lub lekarz wystawił Ci skierowanie na leczenie na oddziale onkologii klinicznej i chemioterapii, zadzwoń pod numer naszej infolinii.

    Jakie objawy mogą sugerować raka płuca?

    Kaszel. Czy rak płuc może przebiegać bez kaszlu?

    Tak – rak płuca nie zawsze objawia się kaszlem, choć jest to jedna z najczęstszych dolegliwości zgłaszanych przez pacjentów.

    Kaszel występuje u ok. 45–75% chorych z nowotworem tego typu1. Oznacza to jednak, że nawet u 1 na 4 osoby ten objaw może się nie pojawić, zwłaszcza we wczesnym stadium.

    Pojawienie się kaszlu w dużej mierze zależy od lokalizacji guza. Ten symptom pojawia się wcześniej i częściej, gdy nowotwór rozwija się w dużych, centralnie położonych oskrzelach – tak dzieje się najczęściej w przypadku raka płaskonabłonkowego i drobnokomórkowego1. Natomiast guzy zlokalizowane obwodowo – typowe m.in. dla gruczolakoraka – przez długi czas mogą nie powodować żadnych dolegliwości ze strony układu oddechowego1.

    Brak objawów we wczesnym okresie choroby w ogromnej mierze przyczynia się do późniejszych złych rokowań pacjentów1. Dlatego warto zwracać uwagę również na inne, pozornie niezwiązane z płucami sygnały – takie jak np. utrata masy ciała, ogólne osłabienie, podwyższona temperatura czy nawracające infekcje dróg oddechowych2. Szczególną czujność powinny zachować osoby z grupy podwyższonego ryzyka, tj. przede wszystkim palacze oraz osoby narażone zawodowo na ekspozycję na substancje rakotwórcze3.

    Ból w klatce piersiowej. Kiedy ból w klatce piersiowej należy skonsultować z lekarzem?

    Ból w klatce piersiowej może mieć wiele przyczyn i najczęściej nie oznacza raka płuca. Warto jednak zgłosić się do lekarza, jeśli ból utrzymuje się, nasila, pojawia się przy oddychaniu lub kaszlu albo towarzyszą mu inne objawy, takie jak duszność, krwioplucie, przewlekły kaszel, chrypka, utrata masy ciała lub nawracające infekcje.

    W raku płuca ból może wynikać m.in. z naciekania opłucnej, ściany klatki piersiowej lub innych struktur w obrębie klatki piersiowej. Może mieć charakter kłujący, tępy, piekący albo nasilać się przy głębokim oddychaniu, kaszlu lub ruchu. Występuje u ok. 15–42% chorych, a jego nasilenie rośnie wraz z zaawansowaniem choroby5. Obecność tej dolegliwości jest zatem bardzo niepokojącym sygnałem.

    Charakter bólu bywa zróżnicowany i zależy przede wszystkim od lokalizacji guza oraz stopnia zaawansowania nowotworu5.

    • U niektórych pacjentów występuje ból opłucnowy – ma on charakter kłujący, nasila się przy ruchach oddechowych i zmniejsza po ograniczeniu ruchomości klatki piersiowej5.
    • Ból może dotyczyć również ściany klatki piersiowej. Gdy guz nacieka jej struktury, przeponę lub opłucną, dolegliwości stają się bardziej wyraźne i zlokalizowane2. Wówczas ból jest tępy, precyzyjnie usytuowany i nasila się przy ruchach oraz ucisku. Pojawia się niekiedy ze współistniejącym bólem neuropatycznym5 – piekącym, przeszywającym, a czasem z towarzyszącym mrowieniem lub drętwieniem. Jest on związany z obecnością guza, zmianami przerzutowymi, procesem zapalnym w obrębie zajętego obszaru lub zatorowością płucną5.

    Nie każdy ból w klatce piersiowej oznacza nowotwór – może on towarzyszyć wielu innym schorzeniom. Jednak uporczywe, nasilające się ból, szczególnie u osób z czynnikami ryzyka (palenie tytoniu, narażenie zawodowe), powinny skłonić do umówienia konsultacji lekarskiej i przeprowadzenie diagnostyki obrazowej2 zgodnie z zaleceniami specjalisty.

    Krwioplucie. Kiedy krwioplucie może być objawem raka?

    Krwioplucie, czyli odkrztuszanie krwi lub plwociny podbarwionej krwią, zawsze wymaga konsultacji lekarskiej. Nie musi oznaczać nowotworu — może występować m.in. w infekcjach układu oddechowego, rozstrzeniach oskrzeli, gruźlicy czy zatorowości płucnej.

    W przebiegu raka płuca krwioplucie występuje częściej wtedy, gdy guz znajduje się centralnie, w pobliżu dużych oskrzeli. Szczególnie pilnej diagnostyki wymagają nawracające epizody krwioplucia, zwłaszcza u osób po 40.–50. roku życia, które palą lub paliły papierosy, oraz gdy współwystępują kaszel, duszność, chudnięcie lub ból w klatce piersiowej. Zwykle odkrztuszanie krwi jest długotrwałe, nawracające i czasem obfite4. Pojawia się częściej, gdy guz jest położony centralnie – w dużych oskrzelach – co jest typowe przede wszystkim dla raka płaskonabłonkowego i drobnokomórkowego1.

    Jakie okoliczności plucia krwią powinny szczególnie zaniepokoić? Przede wszystkim nawracające epizody, którym towarzyszą utrata masy ciała, przewlekły kaszel lub duszność. Do czynników ryzyka raka płuca u pacjenta z krwiopluciem zalicza się: wiek powyżej 50 lat, płeć męską, palenie tytoniu oraz zawodową ekspozycję na azbest, arsen czy nikiel4.

    Należy jednak pamiętać, że krwioplucie ma również wiele innych przyczyn – są nimi m.in. rozstrzenie oskrzeli, zakażenia układu oddechowego, gruźlica czy zatorowość płucna4. Niezależnie od podejrzewanego podłoża każdy przypadek krwioplucia wymaga pilnej diagnostyki. Diagnostyka zwykle obejmuje badanie obrazowe klatki piersiowej, a w zależności od sytuacji klinicznej także tomografię komputerową, bronchoskopię lub inne badania. Pozwalają one ustalić źródło krwawienia oraz wykluczyć lub potwierdzić nowotwór4.

    Czy w LUX MED Onkologia można leczyć raka płuca?

    W LUX MED Onkologia leczymy nowotwory układu oddechowego, w tym raka płuca, systemowo w ramach NFZ. Jeśli w danym przypadku zalecane jest leczenie chirurgiczne kierujemy przygotowanego przez nas pacjenta do ośrodka specjalizującego się w resekcjach w obrębie układu oddechowego, po czym kontynuujemy leczenie w LUX MED Onkologia. Jeśli chcesz skonsultować się z onkologiem klinicznym lub masz już skierowanie na leczenie na oddziale onkologii klinicznej i chemioterapii, zapraszamy do szpitali LUX MED Onkologia przy ul. Szamockiej i ul. Fieldorfa w Warszawie. Aby umówić konsultację, zadzwoń pod numer naszej infolinii.

    Konsultacja medyczna: dr n. med. Tomasz Sarosiek, onkolog kliniczny, Dyrektor Medyczny Szpitala Fieldorfa, Za-ca Dyrektora Medycznego ds. Nauki i Szkoleń LUX MED Onkologia.

    Bibliografia

    Bibliografia

    1. Modlińska A., Kowalczyk A., Rak płuca – epidemiologia, obraz kliniczny oraz społeczne następstwa choroby, Psychoonkologia 2016; 20(2): 57–65, DOI: 10.5114/pson.2016.62054
    2. Krzakowski M., Jassem J., Dziadziuszko R., Kowalski D., Olszewski W. i wsp., Nowotwory płuca i opłucnej oraz śródpiersia [w:] Zalecenia postępowania diagnostyczno-terapeutycznego w nowotworach złośliwych — 2013 r.
    3. Rak płuc – epidemiologia, diagnostyka, profilaktyka i leczenie [w:] Nauki Przyrodnicze i Medyczne: Postępy w farmakologii i onkologii, Lublin 2018
    4. Jusyk K., Siemińska A., Jassem E., Krwioplucie — przyczyny, rozpoznanie i leczenie, Medycyna Paliatywna w Praktyce 2017; 11(4): 166–173
    5. Malinowska K., Ból w klatce piersiowej u pacjentów z rakiem płuca a poziom lęku w okresie okołooperacyjnym, Pol Przegl Chir 2018; 90(2): 15–19, DOI: 10.5604/01.3001.0011.7490